Circus Royal

D2D / AVROTROS

Hij blijft altijd de zoon van zijn vader. En daarmee staat Tonie Teuteberg in een lange familietraditie. Met hun eigen Circus Royal (30 min.) behoren de Teutebergs tot de oudste circusfamilies van Nederland. Tonies vader dreigde enkele jaren geleden een einde te maken aan die tweehonderd jaar geschiedenis. Een faillissement kon ternauwernood worden afgewend. Waarna zijn zoon een doorstart maakte.

‘Als het financieel niet kon, deed ie ‘t toch’, vertelt Tonie over zijn vader in deze treffende korte documentaire van Simon Bavinck. ‘Ja, dan ga je kapot.’ Aan hem de taak om het Dordtse wintercircus weer ouderwets te laten floreren. Patriarch Joop kijkt daarbij over zijn schouder mee. Hij heeft er een hard hoofd in, bekent ie eerlijk. Hij maakt sowieso van zijn hart geen moordkuil. Tonie krijgt het soms zwaar te verduren.

Met een melancholieke soundtrack, waarin trompet, bugel en hoorn de hoofdrol claimen, voorziet Bavinck de verwikkelingen in en rond de circustent van een lekker dramatische ondertoon. Voor Tonie staat er duidelijk heel wat op het spel, als hij met zijn team toewerkt naar een grootse première. Waarbij het grootste compliment dat hij van vader Joop mag verwachten is dat die het ‘niet echt slecht’ vindt.

Op het moment suprême probeert Tonie Teutenberg zijn zenuwen met biertjes en Schrobbelèr in bedwang te houden. Want de show must go on – ook om de tent draaiende te kunnen houden. Tijdens de voorstelling weet hij de man, met wie hij een haat-liefde verhouding heeft, zowaar te verleiden om nog eenmaal met hem het Glockenspiel te delen. Als muzikant vinden zij elkaar moeiteloos.

De wisselwerking tussen vader en zoon behoort tot de troeven van deze alleraardigste kijk achter de schermen bij een Nederlands circus, dat ’t al sinds jaar en dag lastig heeft en toch weinig van zijn oorspronkelijke charme heeft verloren. Als persoon kan Tonie zijn vader soms wel schieten, bekent hij, maar als artiest adoreert hij hem. En via hem houdt hij ook onvoorwaardelijk van ‘hun’ circus.

Alles Moet Beter

Submarine

Ze zijn in het geweer gekomen tegen het systeem. Drie Nederlandse twintigers die naar hun eigen overtuiging simpelweg geen andere keuze hebben. Gedwongen door hun geweten, gezonde verstand of wanhopige situatie.

PvdA-commissielid Ruben Schilt lekte geheime informatie over een mogelijke schikking tussen de gemeente Dordrecht en de chemiefabriek Chemours. Klimaatadviseur Sam Schwencke van de gemeente Den Haag gaf haar baan eraan en sloot zich aan bij Extinction Rebellion. En Rohan probeert als kinderslachtoffer van de Toeslagenaffaire al jaren zijn recht te halen en uit de financiële problemen te komen.

Regisseur Dikla Zeidler, die enkele jaren geleden in de korte documentaire De Kinderen Van Mokum, En Ik (2022) al verslag deed van haar zoektocht in de jongste Amsterdamse kraakgeneratie naar een nieuwe grote protestbeweging, probeert hun gevecht tegen een slinkse ‘massavergiftiger’, de fossiele industrie en het aloude ‘van het kastje naar de muur’-systeem in al z’n gedrevenheid, woede én opwinding op te tekenen.

Net als in die vorige film verlaat Zeidler zich daarbij ook op de muziek van deze nieuwe generatie activisten. Alles Moet Beter (55 min.) is niet voor niets vernoemd naar een strijdlied van de Amsterdamse punkband Hang Youth. Deze geheel bij de tijdse docu is doorsneden met vurige concertfragmenten van de Amsterdamse groep rond frontman Abel van Gijlswijk en uitgesproken zielsverwanten zoals Ploegendienst en Sophie Straat.

Zonder omhaal van woorden getuigen zij van hun (stijf)linkse idealen. ‘Er zijn mensen die geld heilig hebben gemaakt’, houdt Ruben Steens, alias YoungRubbi, een festivalpubliek bijvoorbeeld voor. ‘En wij moeten die shit ontheiligen, met muziek, met kunst, met dit wat we hier hebben. Hier kan geen ene politicus tegenop. Fuck them all!’ Waarna hij een muzikale tirade tegen genocide in Gaza lanceert, die erin gaat als koek.

Intussen betalen Zeidlers hoofdpersonen de tol voor hun activisme. Ruben dreigt te worden vervolgd, ‘veelpleger’ Sam moet voor de rechter verschijnen en Rohan wordt ingeschat als ‘zelfredzaam’ (en wordt in de praktijk dus aan z’n lot overgelaten). Deze urgente en energieke film toont hoe ze desondanks strijdbaar – en inherent optimistisch – blijven. Met het onwankelbare geloof dat het niet alleen beter móet, maar ook kán.