Rehearsals For A Revolution

Bantam Film / vanaf donderdag 28 januari in de bioscoop

Ze gebruikt haar eigen familie en vrienden als voertuig om door de recente Iraanse historie te koersen. Jamshid Ahangarani, de vader van Pegah Ahangarani, was van origine filmmaker. En in zijn eerste producties speelde z’n beste vriend doorgaans de hoofdrol. Via de verhalen van haar vader leerde Pegah hem kennen als ‘oom Davood’, want in werkelijkheid zou ze hem nooit ontmoeten.

Terwijl Jamshid een essentiële strijder werd voor Iran in de oorlog met Irak (1980-1988), vertrok Davood Noori naar ‘Hollywood’. Dat was tenminste het verhaal dat daarvan werd gemaakt. De foto van ayatollah Khomeini, op de Nowruz-tafel in de woonkamer, moest intussen plaatsmaken voor een foto van Jamshids vriend.  Na de oorlog zou Pegahs vader nooit meer een camera aanraken. Haar moeder Manijeh Hekmat daarentegen begon zich intensief met filmen bezig te houden, doorgaans als enige vrouw op de set.

Als verteller van haar eigen verhaal vindt hun dochter Pegah Ahangarani voor Rehearsals For A Revolution (101 min.) meer dan genoeg aanknopingspunten in haar eigen omgeving om de verwording van hun land te illustreren. Bij haar literatuurdocent, die wordt afgestraft omdat ze zich zonder hoofddoek heeft laten fotograferen, bijvoorbeeld. Bij haar oom Rashid, een deelnemer aan het studentenprotest in 1999. En bij haar vriendje Amir, die zich tien jaar later manifesteert bij De Groene Revolutie.

Ook Pegah zelf ziet haar peren bij deze bruut neergeslagen demonstratie. Haar rommelige beelden vormen de treffende weerslag van de hectiek en paniek van dit sleutelmoment in de recente Iraanse historie. Ze zoomt ook nog even in op Neda Agha-Soltan, de studente die wordt neergeschoten door een sluipschutter, voor de camera sterft en zo het huiveringwekkende gezicht wordt van een nietsontziend regime. Hoe kun je haar blik ooit nog vergeten? vraagt de filmmaakster zich dik vijftien jaar later af.

En dan heeft Ahangarani ineens een lege tijdlijn voor zich in het montageprogramma Adobe Premiere: hoe gaat ze dit verhaal over Yad, ‘het verleden dat terugkeert in het heden’, afsluiten? Hoe kan ze die geschiedenis een soort zin geven – al is het alleen via deze intieme, ingenieus opgezette en al even bevredigend afgeronde documentaire? Na diverse pogingen, die samen de oplossing bieden, vindt Pegah Ahangarani uiteindelijk een uitweg: ze maakt er een film van, die is bedoeld voor haar eigen kinderen.

Die wil ze opvoeden met het voorbeeld van degenen die nooit wilden ophouden met oefenen voor een leven in vrijheid.