Terwijl het geluid van een gong nog na-ijlt, staart Morena Bamberger, liggend op haar rug in een donkere en sfeervol uitgelichte ruimte, in de verte. ‘Duizend jaar geleden hebben mijn voorouders, de Sinti, een onvergetelijke wereldreis gemaakt vanuit ons moederland India’, prevelt de Nederlandse kunstenares, terwijl de camera van heel dichtbij over haar gezicht en werk glijdt. ‘Daar geloven ze dat de dood geen einde is. Het lichaam sterft, maar de ziel reist verder. En die cyclus van geboorte, dood en wedergeboorte heeft ook een naam: Samsara. Het uiteindelijke doel van Samsara is om uit lijden te breken.’
En daarmee heeft Bamberger, zo wordt snel na de openingsscène van Sonnekai – Het Innerlijke Goud (24 min.) duidelijk, veelvuldig te kampen gehad. In een monoloog, die soms wat monotoon wordt, verhaalt ze over haar jeugd op een woonwagenkamp, waar ze de eerste in haar familie was die ging studeren. Ze is er weggegaan en is daarna ook de ‘emotionele verbinding’ met haar familie kwijtgeraakt. Met haar werk, bijvoorbeeld via de kleurrijke huifkar met paard die in het museum Bonnefanten te Maastricht is te zien, benadrukt ze echter dat de essentie van het Sinti- of Roma-zijn altijd bij je blijft.
Ze wil de mystieke kant van die wereld benadrukken met haar kunst. En die is ook alomtegenwoordig in deze stemmige film daarover, waarin Carin Goeijers meegaat in de duistere wereld die haar hoofdpersoon met beelden, maskers en geschriften heeft gecreëerd, op de zolder van het Stedelijk Museum Schiedam. Zo komt ze in haar hoofd, hart en ziel, die onderdeel zijn (geweest) van een intense interne worsteling. Morena Bamberger verhaalt daar, veelal buiten beeld, uitgebreid over. Doordat zij als enige aan het woord komt in Sonnekai, wordt de film echt een stap in haar universum.
En het vergt wel enige spirituele aanleg om haar daarbij volledig te kunnen en willen volgen. ‘Terug naar die grafkamer van jezelf’, zoals ze het zelf formuleert. Terwijl Bambergers wereld, met al z’n intrigerende creaturen en werken, tegelijkertijd óók tot de verbeelding spreekt.
Een gedachte over “Sonnekai – Het Innerlijke Goud”