You Can See Everything

Cinéart / vanaf donderdag 7 januari in de bioscoop

Elizabeth Holmes zou met haar startup Theranos de wereld gaan veranderen. Met één klein druppeltje bloed konden voortaan vroegtijdig en goedkoop ziektes worden opgespoord. De ‘Apple van de gezondheidszorg’ bleek echter een gigantische zwendel. En Alex Gibney schminkte haar in 2019 volledig af in de vernietigende documentaire The Inventor: Out For Blood In Silicon Valley.

Lance Oppenheim maakte intussen naam als maker van documentaires met een geheel eigen signatuur: Some Kind Of Heaven (2020), Spermworld (2024) en Ren Faire (2024).

En de ‘komiek’ Nathan Fielder manifesteerde zich als een uit duizenden herkenbare stem op de grens tussen feit en fictie, met Nathan For You en The Rehearsal.

‘Samen’ hebben ze de meest gehypete documentaire/film van 2026 gemaakt. Is You Can See Everything the greatest film ever? kopte de Britse krant The Guardian zelfs. Daarbij werd zo nu en dan overigens ook een kanttekening geplaatst: is het wel een documentaire?

Die vraag is volstrekt gerechtvaardigd – en tegelijk, in deze specifieke situatie, ook totaal bezijden het punt. Vanaf het moment dat Nathan Fielder aansluit bij Elizabeth Holmes, haar huidige partner Billy Evans en hun twee kinderen in het strandhuis dat zij hebben gehuurd, met de afspraak dat hij alles van hen mag/kan zien, gaan alle regels van tafel. Voor het eerst in zeven jaar verschijnt de ‘biotech-pionier’ weer voor een camera. Met de afspraak: You Can See Everything (174 min.). En ook die belofte maakt schuld.

Holmes heeft dan nog 34 dagen te gaan voordat ze de gevangenis in moet en houdt nog altijd staande dat ze onschuldig is. Ze spendeert haar laatste uren in vrijheid met haar gezin, overlegt met advocaten én is samen met Billy bezig met Theranos 2.0. Intussen is er die uitgenodigde indringer in huis, die continu meekijkt, net iets te lange stiltes laat vallen en doorvraagt en -vraagt en -vraagt. Fielder probeert haar op alle mogelijke manieren te pakken te krijgen, maar tast regelmatig ook in het luchtledige.

Hij laat het onafscheidelijke koppel bijvoorbeeld fragmenten zien van de Abbott & Costello-sketch Who’s On First en uit The Dropout, een serie waarin de actrice Amanda Seyfried een ‘based upon a true story’-versie van Elizabeth Holmes aan de wereld toevertrouwt. Is dit het personage, een jonge vrouw met vuurrode lipstick, altijd een zwarte coltrui aan en demonstratief een ampul bloed in de hand, dat de media van haar hebben gecreëerd? Of was het toch de hoogbegaafde CEO van Theranos zelf?

‘Samen’ gaan ze op een ongelófelijke reis, waarvan niemand de eindbestemming kent. Behalve dat er ergens onderweg gevangenistijd moet worden overbrugd. Ze worden vergezeld door Lance Oppenheim, die de cameraploeg in dat huisje heeft opgedragen om de gesprekken tussen Fielder, Liz en Billy van zéér dichtbij te registreren, inclusief de non-verbale communicatie tussen hen en de ongemakkelijke stiltes. Doordat hij heeft gekozen voor een 4/3 beeldformaat, zitten ze, samen, opgesloten in het frame.

Elizabeth Holmes, een nog altijd jonge vrouw met Bambi-ogen waarmee ze inderdaad, zoals al in Alex Gibneys The Inventor werd beweerd, nauwelijks knippert. Billy Evans, haar toegewijde echtgenoot die zelf ook nog wat kaarten in zijn mouw blijkt te hebben. En Nathan Fielder, een man met ‘ongemak is mijn vak’ als lijfspreuk. Hij haalt alles uit de kast om de waarheid te vinden over de vrouw die zich ooit spiegelde aan Thomas Edison en nu eerder op een ‘idiot savant’ lijkt. Een konijn in Oppenheimers koplampen.

Nathan Fielder en Lance Oppenheim versus Elizabeth Holmes en Billy Evans. Ze zijn volstrekt aan elkaar gewaagd in deze breinbrekende film. Een superieur staaltje cinema – inhoud, beeld en – niet te vergeten – geluid, die zinderende soundtrack – dat elke genreduiding ontstijgt. Een film ook over radicale transparantie. Over alles mogen zien  en daardoor niets meer kunnen zien – of juist iets heel anders. Een metafilm, kortom, die de gedachten blijft beheersen. En een ontzagwekkende prestatie.