World Wide Mafia, ‘Ndrangheta

Disney+

De operatie Rinascita-Scott is jarenlang voorbereid. Op 20 december 2019 willen hoofdaanklager Nicola Gratteri en zijn team driehonderd leden van de ‘Ndrangheta, de maffia van de Italiaanse regio Calabrië, tegelijkertijd oppakken. Enkele dagen van tevoren lijkt de supergeheime operatie echter te zijn uitgelekt. Gratteri neemt een gedurfde beslissing: Rinascita-Scott wordt een dag vervroegd, in de hoop de gevreesde ‘Ndrangheta-clan alsnog te kunnen verrassen. Het is de grootste operatie in de geschiedenis van de ‘Carabinieri’.

In de vierdelige serie World Wide Mafia, ‘Ndrangheta (187 min.) van François Chayé en Jacques Charmelot blikt de gestaalde ‘crimefighter’, een erfgenaam van de vermoorde maffiabestrijders Giovanni Falcone en Paolo Borsselino, samen met enkele naaste medewerkers terug op hun strijd met de ‘Ndrangheta. Daarbij beschikken ze over een opmerkelijke troef: Emanuele Mancuso, een telg van de beruchte Mancuso-familie uit Limbadi. Na zijn arrestatie is hij ‘pentito’ geworden. Hij werkt mee aan het onderzoek van de Italiaanse justitie naar de criminele organisatie en zijn eigen familie.

Nicola Gratteri is in Calabrië opgegroeid met de ‘Ndrangheta, die zich inmiddels naar alle uithoeken van de wereld heeft vertakt. Terwijl de Siciliaanse maffia La Cosa Nostra sinds jaar en dag veel stof doet opwaaien, slaagt haar Calabrese evenknie er meestal in om onder de radar te blijven. Intussen dringt de criminele organisatie door tot in de haarvaten van de samenleving, in Italië en ver daarbuiten. En de ‘Ndrangheta kijkt niet op een lijk meer of minder om haar belangen te beschermen. Met ‘verraders’ zoals Emanuele Mancuso kennen de clans al helemaal geen genade.

In een bunkerrechtszaal komt in 2021 één van de grootste maffiaprocessen aller tijden op gang, met sleutelrollen voor de spijtoptant Mancuso en de theatrale advocaat Salvatore Staiano. Aan de hand van deze zaak duiken Chayé en Charmelot in deze gedegen miniserie ook in de werkwijze en roerige historie van de ‘Ndrangheta, die is vergeven van dreiging en geweld en die de Italiaanse samenleving op alle mogelijke manieren ondermijnt. Zo’n wereld kan niet zonder mensen met stalen zenuwen, zoals Nicola Gratteri en zijn team, die het recht willen laten zegevieren.

Il Caso Yara: Oltre Ogni Ragionevole Dubbio

Netflix

Op de avond van 26 november 2010 verdwijnt het dertienjarige Italiaanse meisje Yara Gambirasio. Ze komt nooit meer thuis na een les ritmische gymnastiek. Ruim drieëneenhalf jaar later, op 16 juni 2014, arresteren de Carabinieri een 43-jarige bouwvakker, Massimo Bossetti, vanwege de moord op Yara. Zijn DNA is aangetroffen op de kleding van het slachtoffer. Dat is het startpunt van de vijfdelige true crime-serie Il Caso Yara: Oltre Ogni Ragionevole Dubbio (252 min.), die vervolgens dik vier uur besteedt aan het op onnavolgbare wijze verknopen van deze twee dramatische gebeurtenissen.

Regisseur Gianluca Neri alterneert daarbij voortdurend tussen 2010, als het onderzoek naar het vermiste meisje uit Brembate di Sopra op gang komt en leidt tot een grootschalig DNA-onderzoek, en 2014, waarin de arrestatie van de verdachte voor allerlei verrassende ontwikkelingen zorgt. Hoewel de uitkomst van beide verhaallijnen op voorhand vast lijkt te staan – moord door Bossetti, toch? – blijkt die opzet heel effectief. Alle tijdssprongen, dwaalsporen en cliffhangers houden kijkers moeiteloos bij de les en zorgen bovendien voor de introductie van intrigerende verhaallijnen en nieuwe personages.

Onderweg haalt Neri met behulp van onder anderen de verantwoordelijke rechercheur, Massimo’s advocaten en zijn vrouw dus heel wat overhoop, maar blijven er, mede omdat enkele sleutelfiguren uit de zaak niet in de serie participeren, ook nogal wat losse eindjes rondslingeren. Hoe zit ’t bijvoorbeeld met de rechtszaak waarbij Yara’s vader als getuige betrokken zou zijn geweest? Heeft de politie werkelijk een video van Massimo’s busje bij haar gymzaal in elkaar geflanst, om hem verder verdacht te maken? En wat betekent de conclusie, getrokken na een genetische omweg, dat Massimo ‘Onbekende 1’ is voor zijn verwanten?

Vragen die in elk geval niet worden beantwoord door Fulvio Gambirasio en Maura Panarese. De ouders van Yara uiten zich tegenwoordig niet meer in het openbaar over de zaak van hun dochter en ontbreken dus ook in deze true crime-productie. Via door hen ingesproken boodschappen, bijvoorbeeld op de voicemail van hun verdwenen dochter, kan Neri echter toch invoelbaar maken wat zij hebben doorgemaakt. Daarmee legt hij een emotioneel fundament onder een ronduit tragisch misdrijf, dat uiteindelijk met DNA-bewijs definitief lijkt te worden opgelost. Totdat dit bewijs zelf ook weer voor twijfel en verwarring zorgt…